Tuesday , May 21 2024

Trái Đất có bão Mặt Trời mạnh, ở Mỹ thấy cực quang

CAPE CANAVERAL, Florida (NV) – Một cơn bão Mặt Trời mạnh bất thường tấn công Trái Đất tạo ra cực quang (northern lights, hay còn gọi Aurora) tại Hoa Kỳ sáng sớm Thứ Bảy, có thể làm nguồn điện chập chờn và gián đoạn thông tin liên lạc, theo Đài KTLA 5 News.

Cơ Quan Khí Quyển và Đại Dương Quốc Gia NOAA đưa ra cảnh cáo bão địa từ nghiêm trọng hiếm thấy khi một vụ nổ Mặt Trời lan tới Trái Đất vào chiều Thứ Sáu, 10 Tháng Năm, sớm hơn nhiều giờ so với dự báo. Hiện tượng này sẽ kéo dài tới hết cuối tuần và có thể kéo dài qua tuần sau.

NOAA báo động các cơ quan điều hành các nhà máy điện và phi thuyền vũ trụ đang bay trên quỹ đạo, cũng như Cơ Quan Quản Lý Khẩn Cấp Liên Bang FEMA, phải thực hiện các biện pháp phòng ngừa.

“Với phần lớn con người trên Trái Đất, họ sẽ không cần phải làm gì cả,” Rob Steenburgh, khoa học gia thuộc Trung Tâm Dự Báo Thời Tiết Không Gian trực thuộc NOAA cho biết.

Cơn bão Mặt Trời có thể tạo ra cực quang ở tận miền Nam nước Mỹ như Alabama và miền Bắc California, theo NOAA. Nhưng điều đó thật khó dự đoán và các chuyên gia nhấn mạnh rằng đó sẽ không phải là những tấm màn sặc sỡ giống như cực quang, mà sẽ giống như các vệt màu xanh lục.

“Cực quang thực sự là món quà từ vũ trụ,” Steenburgh nói. Ông và các đồng nghiệp cho biết ống kính trên điện thoại có thể chụp cực quang đẹp nhất, loại ống kính này có thể thu ánh sáng tốt hơn mắt thường.

Cơn bão Mặt Trời ác liệt nhất trong lịch sử từng được ghi lại vào năm 1859, tạo ra cực quang tại Trung Mỹ và thậm chí có thể là cả Hawaii. “Chúng tôi không nghĩ kỳ này mạnh đến vậy,” nhưng cơn bão Mặt Trời sắp tới có thể lan tới gần Trái Đất, nhà dự báo thời tiết không gian Shawn Dahl của NOAA cho biết.

Dahl nói với các phóng viên rằng cơn bão này đe dọa các đường dây truyền tải điện áp cao cho hệ thống điện năng, chứ không phải các đường dây điện thường thấy trong nhà người dân. Vệ tinh cũng có thể bị ảnh hưởng, từ đó có thể làm đứt đoạn các dịch vụ định vị và liên lạc trên Trái Đất.

Ví dụ, một cơn bão địa từ rất mạnh năm 2003 làm Thụy Điển mất điện và phá hỏng máy biến áp ở Nam Phi.

Ngay cả khi cơn bão qua đi, tín hiệu giữa vệ tinh GPS và máy thu mặt đất có thể bị xáo trộn hoặc mất tín hiệu, theo NOAA. Nhưng có quá nhiều vệ tinh dẫn đường nên tình trạng ngừng hoạt động sẽ không kéo dài, Steenburgh lưu ý.

Mặt Trời tạo ra những tia nắng mạnh tính từ Thứ Tư, dẫn tới ít nhất bảy vụ bùng nổ plasma. Mỗi vụ phun trào – được gọi là hiện tượng phun trào nhật hoa – có thể chứa hàng tỷ tấn plasma và từ trường từ bầu khí quyển ngoài cùng Mặt Trời, hay còn gọi là vành nhật hoa (hay nhật miện).

Các tia nắng dường như có liên quan tới một vết đen Mặt Trời có đường kính gấp 16 lần Trái Đất, theo NOAA. Tất cả đều nằm trong một phần của hoạt động đang gia tăng tại thời điểm Mặt Trời đạt tới điểm cao tột trong chu kỳ 11 năm.

NASA nói cơn bão Mặt Trời không đe dọa nghiêm trọng gì tới bảy phi hành gia trên Trạm Vũ Trụ Quốc Tế ISS. Mối quan tâm lớn nhất là mức độ bức xạ gia tăng và phi hành đoàn có thể di chuyển tới khu vực được bảo vệ tốt hơn ở ISS nếu cần thiết, theo Steenburgh.

Bức xạ gia tăng cũng có thể đe dọa vài vệ tinh nghiên cứu khoa học của NASA. Các khoa học gia sẽ tắt các dụng cụ cần được bảo vệ kỹ càng nếu cần thiết để tránh hư hỏng, Antti Pulkkinen, giám đốc đơn vị khoa học vật lý thiên văn trực thuộc NASA cho biết.

Một số phi thuyền vũ trụ tập trung nghiên cứu Mặt Trời vẫn đang quan sát nhất cử nhất động. (TTHN)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *